ต๋ามผางปะตี๊ด ส่องฟ้า ฮักษาเมือง เป็นประเพณีเก่าแก่และความเชื่อของชาวล้านนาว่า เป็นการถวายเป็นพุทธบูชาพระเจ้า 5 พระองค์ ตามตำนานแม่กาเผือก และจุดบูชาพระรัตนตรัย รวมทั้งจุดบูชาเพื่อตอบแทนบุญคุณผู้มีพระคุณ อีกทั้งเชื่อว่าเป็นการบูชาแสงสว่างที่จะทำให้มีสติปัญญาเฉลียวฉลาด มีแสงสว่างนำทางชีวิตดั่งแสงจากผางปะตี๊ด 

          สำหรับ ผางปะติ้ด เป็นเครื่องสักการะบูชาในพระพุทธศาสนาของชาวล้านนา คำว่า ผาง คือ ภาชนะดินเผาคล้ายถ้วยเล็กๆ ใช้เป็นถ้วยสำหรับใส่ขี้ผึ้งหรือน้ำมันและไส้ของปะตี๊ดที่ทำมาจากเส้นฝ้าย ส่วนคำว่า ปะติ้ด หรือ ประทีป คือแสงสว่าง